Ο «Πυρπολητής», ένα μη επανδρωμένο σκάφος επιφανείας που σχεδιάστηκε, αναπτύχθηκε και κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από το Πολεμικό Ναυτικό, παρουσιάστηκε με επόμενο στόχο την παραγωγή του σε μεγάλους αριθμούς. Η παρουσίασή του συνδέεται με έναν ευρύτερο σχεδιασμό για την αξιοποίηση αυτόνομων συστημάτων στη θάλασσα, στην ξηρά και στον αέρα. Η επιδίωξη είναι σαφής: η Ελλάδα να ενισχύσει τις επιχειρησιακές της δυνατότητες, αναπτύσσοντας παράλληλα δική της τεχνογνωσία και παραγωγή.
Τι μπορεί να κάνει ο «Πυρπολητής»
Το ελληνικής σχεδίασης σκάφος αποτελεί έργο του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού και διαθέτει δυνατότητες συλλογής πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης στόχων. Παράλληλα, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για επίθεση εναντίον πλεόντων στόχων. Στο σκάφος έχουν ενσωματωθεί δυνατότητες αυτόνομης λειτουργίας, οι οποίες βρίσκονται στο τελικό στάδιο των δοκιμών. Αυτό είναι μια σημαντική διευκρίνιση: η παρουσίασή του δεν σημαίνει ότι έχει ήδη ολοκληρωθεί κάθε δοκιμή ή ότι έχει ξεκινήσει η παραγωγή του σε μεγάλη κλίμακα.
Το επόμενο βήμα είναι η παραγωγή
Ο σχεδιασμός προβλέπει την κατασκευή του «Πυρπολητή» σε μεγάλους αριθμούς, ώστε να ενισχυθεί το Πολεμικό Ναυτικό. Παράλληλα, προβλέπεται η σταδιακή σχεδίαση μεγαλύτερων αυτόνομων και μη επανδρωμένων σκαφών. Η κατεύθυνση δεν περιορίζεται στην αγορά εξοπλισμού από το εξωτερικό, ακόμη και όταν αυτή συνοδεύεται από μεταφορά τεχνογνωσίας. Βασική επιδίωξη είναι η δυνατότητα να σχεδιάζονται και να παράγονται συστήματα στην Ελλάδα, συνδέοντας την εγχώρια ανάπτυξη με τις πραγματικές ανάγκες των Ενόπλων Δυνάμεων.
Μη επανδρωμένο και αυτόνομο δεν είναι το ίδιο
Η διάκριση ανάμεσα στις δύο έννοιες έχει ιδιαίτερη σημασία. Η αυτόνομη λειτουργία παρουσιάζεται ως ένα επιπλέον βήμα πέρα από την απουσία πληρώματος. Τα αυτόνομα συστήματα αξιοποιούν τεχνητή νοημοσύνη, διατηρώντας όμως τον τελικό έλεγχο στον ανθρώπινο παράγοντα. Η ανάπτυξή τους συνδέεται με τις δυνατότητες που μπορούν να προσφέρουν στο θαλάσσιο περιβάλλον του Αιγαίου. Επομένως, η συζήτηση δεν αφορά μόνο νέα σκάφη, αλλά και διαφορετικούς τρόπους εκτέλεσης και υποστήριξης ναυτικών αποστολών.
Από την επιτήρηση μέχρι την προστασία υποδομών
Οι εφαρμογές που παρουσιάστηκαν περιλαμβάνουν επιτήρηση, αναγνώριση, προστασία λιμένων, ναρκοπόλεμο και ασφάλεια κρίσιμων υποδομών. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στα ενεργειακά και επικοινωνιακά δίκτυα στον βυθό, τα οποία συνδέονται με την ασφάλεια της χώρας. Ο σχεδιασμός αφορά τόσο μέσα επιφανείας όσο και υποβρύχια συστήματα. Η προστασία της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων συνδυάζεται έτσι με την ανάγκη παρακολούθησης και προστασίας υποδομών που βρίσκονται κάτω από τη θάλασσα.
Συνεργασία σκαφών και υποστήριξη του προσωπικού
Στην παρουσίαση έγινε αναφορά και σε αυτόνομο σκάφος επιφανείας με δυνατότητες επιτήρησης, αναγνώρισης και συνεργατικής δράσης σε σμήνη, το οποίο είχε αξιολογηθεί τις προηγούμενες εβδομάδες από το Πολεμικό Ναυτικό. Παράλληλα, η ανάθεση μέρους των περιπολιών και της επιτήρησης σε μη επανδρωμένα μέσα θα μπορούσε να υποστηρίξει το προσωπικό του στόλου. Η προσδοκία είναι να μειωθούν οι απαιτούμενες ημέρες παραμονής στη θάλασσα, χωρίς αυτή η δυνατότητα να παρουσιάζεται ως ήδη επιτευγμένο αποτέλεσμα.
Η εκπαίδευση αποτελεί μέρος του σχεδιασμού
Η παρουσίαση πραγματοποιήθηκε στα εγκαίνια του Κέντρου Διακλαδικής Εκπαίδευσης Μη Επανδρωμένων και Αυτόνομων Θαλάσσιων Συστημάτων, στο Κέντρο Εκπαίδευσης ΠΑΛΑΣΚΑΣ. Η νέα δομή συνδέει την εκπαίδευση με την πρακτική χρήση, τη συντήρηση και τις βασικές επισκευές των συστημάτων. Στην ίδια κατεύθυνση εντάσσονται η θεμελίωση του 309 Εργοστασίου Κατασκευής Μη Επανδρωμένων Μέσων και τα εγκαίνια του αντίστοιχου κέντρου εκπαίδευσης μη επανδρωμένων αεροχημάτων στην Τρίπολη. Η τεχνολογία συνοδεύεται, επομένως, από υποδομές προετοιμασίας του προσωπικού.
Οι επιδείξεις έδωσαν μια πρακτική εικόνα
Εκτός από τον «Πυρπολητή», παρουσιάστηκαν το σκάφος επιφανείας Corsair και τα υποβρύχια συστήματα Pluto Plus και Plutino. Ακολούθησε ενημέρωση για τις εγκαταστάσεις και την πρακτική εκπαίδευση, καθώς και επίδειξη βασικών προσομοιωτών. Παρουσιάστηκε επίσης επιχειρησιακό σενάριο με μη επανδρωμένα σκάφη και υποβρύχια στο Πεδίο Θαλάσσιων Δοκιμών της Διοίκησης Ναυτικής Εκπαίδευσης. Αυτές οι δραστηριότητες έδειξαν πώς η εκπαίδευση και οι δοκιμές εντάσσονται στην πορεία προς την επιχειρησιακή αξιοποίηση.
Ο στόχος για το 2030
Η δηλωμένη επιδίωξη είναι έως το 2030 η Ελλάδα να αποτελεί την ισχυρότερη δύναμη στην Ευρωπαϊκή Ένωση στην επιχειρησιακή αξιοποίηση αυτόνομων οχημάτων, με το Πολεμικό Ναυτικό πρώτο στην Ευρώπη στην ανάπτυξη αυτόνομων πλατφορμών. Πρόκειται για στόχο που αφορά συνολικά τις Ένοπλες Δυνάμεις. Η επίτευξή του συνδέεται με την καινοτομία, την παραγωγή και, κυρίως, την κατάλληλη εκπαίδευση στελεχών που θα μπορούν να χρησιμοποιούν αποτελεσματικά τα νέα μέσα.
Σας φάνηκε ενδιαφέρον; Γνωρίζατε τις δυνατότητες του «Πυρπολητή»; Αν βρήκατε το κείμενο χρήσιμο, μπορείτε να το μοιραστείτε και να περιηγηθείτε στην ιστοσελίδα για περισσότερα σχετικά θέματα.