Φανταστείτε ένα γειτονικό σπίτι να κάνει συνεχώς φασαρία, να ισχυρίζεται ότι ο κήπος σας του ανήκει και να απειλεί να σας πετάξει έξω. Κι εσείς, για να προστατευτείτε, τοποθετείτε ένα σύστημα ασφαλείας. Αυτό ακριβώς παίζεται τώρα στο Αιγαίο, αλλά σε τεράστια γεωπολιτική κλίμακα. Η πρόσφατη μυστική επίσκεψη του αρχηγού της τουρκικής μυστικής υπηρεσίας (MIT) στην Ελλάδα δεν ήταν τυχαία. Ήρθε να μεταφέρει ένα μήνυμα, και πιστεύεται ότι αυτό σχετίζεται άμεσα με την απόκτηση του ισραηλινού αμυντικού συστήματος «Ασπίδα του Αχιλλέα» και τη στρατιωτική παρουσία μας στα νησιά. Ας δούμε τι συμβαίνει πραγματικά και γιατί η Ελλάδα πρέπει να αλλάξει παράδειγμα.
Η διπλή διάσταση της ελληνικής άμυνας
Η θέση της Ελλάδας έχει δύο πλευρές: την εθνική και τη γεωπολιτική. Από εθνικής άποψης, η τοποθέτηση οπτικών συστημάτων στα νησιά είναι απόλυτο δικαίωμά μας. Αγοράστηκαν από διάφορους (Αμερικανούς, Ρώσους) και εγκαταστάθηκαν για να προστατεύσουν την επικράτειά μας. Κανείς άλλος δεν φέρει ευθύνη για αυτήν την απόφαση. Το νέο στοιχείο είναι η συμφωνία με το Ισραήλ για το σύστημα «Ασπίδα του Αχιλλέα», ένα ολοκληρωμένο σύστημα τελευταίας τεχνολογίας. Αυτό δεν είναι απλώς ένα όπλο· είναι ένα μήνυμα: η Ελλάδα δεν δέχεται τον ισχυρισμό για «αποστρατικοποιημένα νησιά», που χαρακτηρίζεται ως παραμύθι, και προστατεύει την εδαφική της ακεραιότητα με κάθε μέσο.
Η μεγάλη γεωπολιτική ομπρέλα
Εδώ τα πράγματα γίνονται ακόμη πιο ενδιαφέροντα. Ο ελληνικός αμυντικός θόλος δεν είναι μεμονωμένος. Συνδέεται με τον θόλο της Κύπρου και, μέσω αυτής, με τον θόλο του Ισραήλ. Φανταστείτε μια προστατευτική ομπρέλα που εκτείνεται από τον Έβρο μέχρι το Καστελόριζο και πέρα. Αυτή η ομπρέλα ενισχύεται περαιτέρω από τα νέα πλοία «Ανοιχτής Θάλασσας» που παίρνουμε. Ποιος είναι ο στόχος; Δεν είναι μόνο η άμυνα ενάντια σε απειλές. Είναι η διασφάλιση της ελεύθερης διακίνησης – ενέργειας, δεδομένων, εμπορικών αγαθών – σε μια ζωτική περιοχή. Η Τουρκία, που αποκλείεται από το διεθνές γεωστρατηγικό πρόγραμμα IMEC (τον νέο «Δρόμο του Μεταξιού»), προσπαθεί να εκτροχιάσει αυτά τα σχέδια και να γίνει ο ίδια ο κεντρικός κόμβος. Η ελληνική στρατηγική την εμποδίζει άμεσα, και γι’ αυτό «ενοχλείται» τόσο πολύ.
Το μήνυμα της MIT και η τουρκική προπαγάνδα
Η επίσκεψη του αρχηγού της MIT ήρθε σε συγκεκριμένη στιγμή, πιθανόν παράλληλα με την υπογραφή της συμφωνίας με το Ισραήλ. Αυτό δείχνει πόσο σημαντικό ρόλο παίζει η υπηρεσία πληροφοριών στην τουρκική εξωτερική πολιτική. Το ακριβές περιεχόμενο του μηνύματος είναι άγνωστο, αλλά το πλαίσιό του είναι ξεκάθαρο: πίεση για να μην προχωρήσει η ενίσχυση της ελληνικής άμυνας. Παράλληλα, η τουρκική προπαγάνδα λειτουργεί με το γνωστό αφήγημα του «κακού γείτονα». Αλλά ρωτάμε: ποιος πραγματικά προκαλεί; Ποιος έχει συγκεντρώσει τεράστιες επιθετικές δυνάμεις απέναντι σε ένα κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ και της ΕΕ χωρίς να δικαιολογείται από κάποια απειλή;
Η πρόταση: Δημιουργία ενός «πολισμένου χάρτη»
Εδώ έρχεται μια κρίσιμη πρόταση. Αντί να είμαστε παθητικοί, πρέπει να γίνουμε δραστήριοι στην πληροφόρηση. Η Ελλάδα θα πρέπει να δημιουργήσει έναν «πολισμένο χάρτη». Τι σημαίνει αυτό; Να καταγράψει με ακρίβεια όλες τις επιθετικές τουρκικές μονάδες – στρατού, ναυτικού, αεροπορίας – που είναι εγκατεστημένες από τα Δαρδανέλια μέχρι απέναντι από τη Ρόδο. Να δείξει στον κόσμο ότι σε μια περιοχή χωρίς απειλές, η Τουρκία διατηρεί ένα τεράστιο επιθετικό στράτευμα.
Αυτός ο χάρτης πρέπει να σταλεί επίσημα στο ΝΑΤΟ, στην ΕΕ, στον ΟΗΕ ακόμη και σε μουσουλμανικές χώρες όπου η Τουρκία έχει επιρροή. Μια εικόνα ισούται με χίλιες λέξεις: όταν όλοι δουν αυτή τη συγκέντρωση δυνάμεων, το επιχείρημα της Άγκυρας για «ελληνική απειλή» θα καταρρεύσει δραματικά. Θα μπορούσε να γίνει και εκστρατεία ενημέρωσης μέσα στην ίδια την Τουρκία, γιατί όχι όλοι οι πολίτες της γνωρίζουν τα πραγματικά δεδομένα.
Η ώρα για δράση έχει ήδη χτυπήσει
Το «δεν αποστρατικοποιείται ό,τι απειλείται» είναι ένα καλό σύνθημα, αλλά πρέπει να το στηρίξουμε με δεδομένα και διπλωματία. Η παθητική στάση μας τρέφει την προπαγάνδα του αντιπάλου. Πρέπει να διεκδικήσουμε την αφήγηση. Η ενεργός καταγραφή και διασφάλιση των γεγονότων, η συστηματική ενημέρωση των διεθνών συμμάχων και της διεθνούς κοινής γνώμης είναι το πιο ισχυρό όπλο πέρα από τα στρατιωτικά συστήματα.
Έχουμε τη δικαιοσύνη και το διεθνές δίκαιο με το μέρος μας. Τώρα, χρειαζόμαστε τη στρατηγική επικοινωνία να το μεταφράσει σε γλώσσα που να κατανοεί ολόκληρος ο πλανήτης. Η προστασία της χώρας δεν γίνεται μόνο με αντιαεροπορικά, αλλά και με την αλήθεια και τα ψυχρά, αναμφισβήτητα δεδομένα.
Η επόμενη κίνηση είναι δική μας.
Γνώριζες αυτές τις λεπτομέρειες για τη γεωπολιτική στο Αιγαίο; Σου φάνηκε ενδιαφέρον το άρθρο; Αν ναι, μπορείς να το μοιραστείς με φίλους για να συζητηθεί. Επισκέψου και τις άλλες αναλύσεις στον ιστότοπο για να μείνεις ενημερωμένος.