Από Σάββας Δ. Βλάσσης
Αντιθέτως, το Shahed-136, τυπικό όπλο των Ιρανών, έχει σχεδιαστεί για προσβολή σταθερών στόχων, εκτελώντας ναυτιλία με κοινό Αδρανειακό Σύστημα (INS) σε συνδυασμό με δορυφορικό σύστημα πλοηγήσεως (GLONASS ή GPS) και δεν έχει ικανότητα τηλεχειρισμού. Για να καταστεί τακτικώς πιο ευέλικτο στην επιχειρησιακή χρησιμοποίηση, οι Ρώσοι ανέπτυξαν το 2023 την έκδοση Shahed 236 που φέρει και ηλεκτροπτικό σύστημα, επιτρέποντας τηλεχειρισμό. Πληροφορίες ανέφεραν ότι ευρίσκοντο σε εξέλιξη συζητήσεις για μεταφορά τεχνολογίας στο Ιράν αλλά ίσως δεν είχε καταστεί μέχρι σήμερα εφικτή η μαζική παραγωγή και η εξοικείωση με νέες επιχειρησιακές τακτικές.
Ακόμη όμως και αν το Ιράν διέθετε τέτοιου είδους όπλα, το κρίσιμο σημείο για την σχεδίαση επιχειρήσεων τέτοιου τύπου, είναι η ύπαρξη αξιοποιήσιμων – χρονικώς επίκαιρων (actionable) πληροφοριών. Μέσω αυτών, προσδιορίζονται με ακρίβεια οι θέσεις αναπτύξεως κινητών στόχων σε μεγάλο βάθος από την γραμμή επαφής και εξασφαλίζεται ικανότητα ταχείας εκτοξεύσεως επιθέσεων.
Οι Ουκρανοί έχουν δυνατότητα αποκτήσεως τέτοιων πληροφοριών μέσω δορυφόρων, τακτικών ανεπάνδρωτων αεροσκαφών (UAV) και πληροφοριοδοτών στο έδαφος.
Δορυφορικά δεδομένα εξασφαλίζουν συμμαχικές χώρες.
Τακτικά UAV επιχειρούν σε βάθος πλέον των 100 χλμ. λόγω σχετικής ευχέρειας εκ της υποβαθμισμένης αντιαεροπορικής αμύνης των πρόσω και τα κενά σε συστήματα Ηλεκτρονικού Πολέμου από πλευράς Ρώσων. Επειδή πρόκειται για συστήματα χαμηλού κόστους, διατίθενται σε μεγάλους αριθμούς, οπότε περιστασιακές απώλειες δεν διαταράσσουν σοβαρά το έργο των FP-2.
Πληροφοριοδότες δρουν μεταξύ των Ουκρανών πολιτών στις κατεχόμενες περιοχές.
Αδιάβαστος ο ΥΕΘΑ στον Aεροπορικό Πόλεμο
Κατά τα φαινόμενα, οι Ιρανοί υστερούν σε όλο το φάσμα των Πληροφοριών.
Εθνική υποστήριξη από δορυφόρους, έχει επιδιωχθεί να αναπτυχθεί με την βοήθεια της Ρωσίας. Μόλις τον περασμένο Δεκέμβριο εκτοξεύθηκε ένας πειραματικός δορυφόρος ικανότητος λήψεως φωτογραφιών ευκρινείας περίπου 5 μέτρων (ασπρόμαυρες) και 10 μέτρων έγχρωμων. Πλησίαζε επίσης ο χρόνος των πρώτων εκτοξεύσεων για έναν αστερισμό δορυφόρων επικοινωνιών, με προφανή στρατιωτική χρήση. Εν τούτοις, προφανώς η Ρωσία και η Κίνα, δεν υποστηρίζουν το Ιράν στον τομέα των δορυφορικών δεδομένων για στοχοποίηση.
Τακτικά ανεπάνδρωτα αεροσκάφη είναι απαγορευτικό να απογειώσουν οι Ιρανοί, λόγω αεροπορικής κυριαρχίας των γειτονικών κρατών και των ΗΠΑ.
Ούτε στον τομέα των πληροφοριοδοτών, φαίνεται ότι δραστηριοποιήθηκαν οι υπηρεσίες του Ιράν, ώστε να υπάρχουν “μάτια στο έδαφος”, που θα μπορούσαν να δώσουν μια κάποια εικόνα θέσεων στόχων.
Συνολικώς, το χερσαίο δίκτυο αντιαεροπορικών/ αντιπυραυλικών συστημάτων των κρατών του Περσικού Κόλπου, δεν κινδυνεύει από μαζικές επιθέσεις δρόνων επιθέσεως που θα μπορούσαν να προκαλέσουν κορεσμό. Τα πλήγματα σε πολιτικούς στόχους από Shahed, πιθανώς οφείλονται σε εκτροπές πορείας λόγω παρεμβολών χερσαίων συστημάτων Ηλεκτρονικού Πολέμου.
Στην περίπτωση της Ελλάδας και της προσπάθειας δημιουργίας πολυστρωματικού δικτύου αντιαεροπορικής/ αντιπυραυλικής αμύνης (ΑΣΠΙΔΑ ΤΟΥ ΑΧΙΛΛΕΑ) όλα τα ανωτέρω πρέπει να ληφθούν υπ’ όψιν. Τόσο από δικής μας πλευράς, όσο και από πλευράς απειλής. Καθίσταται αντιληπτή η σημασία της:
α) δημιουργίας στρατιωτικής υποδομής δορυφορικής υποστηρίξεως για στοχοποίηση.
β) υπάρξεως μεγάλων αριθμών ανεπάνδρωτων αεροσκαφών (UAV) Πληροφοριών Επιτηρήσεως Στοχεύσεως Αναγνωρίσεως (ISTAR) χαμηλού κόστους.
γ) διαθεσιμότητος μεγάλου αποθέματος δρόνων επιθέσεως και Περιπλανώμενων Πυρομαχικών για προσβολές ακριβείας και αποτελέσματα έναντι στόχων τακτικής και επιχειρησιακής σημασίας, σε μεγάλο βάθος.
Σε όλη την σειρά των ανωτέρω, το ΓΕΕΘΑ λαμβάνει μέτρα στον τομέα της διαστημικής τεχνολογίας ώστε να εξασφαλίζεται έγκαιρη προειδοποίηση και ακριβή δεδομένα στοχοποιήσεως. Παραλλήλως, απόλυτη προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στην αποκατάσταση – εκσυγχρονισμό των ΑΣΕΠΕ.
Στον τομέα των UAV, προμήθειες γίνονται μόνο μεγάλων, λίγων και δαπανηρών συστημάτων, που δεν εξασφαλίζουν διάρκεια – ανθεκτικότητα ISTAR σε περίοδο επιχειρήσεων.
Τέλος, δεν έχει γίνει προμήθεια δρόνων επιθέσεως χαμηλού κόστους για ικανότητα μαζικών προσβολών ακριβείας σε βάθος. Μόλις προσφάτως, ανακοινώθηκε στους στόχους του ΕΛΚΑΚ για το 2026, πρόγραμμα αναπτύξεως Περιπλανώμενου Πυρομαχικού Κατηγορίας Ι.
Οι προσπάθειες, πρέπει συνολικώς να επιταχυνθούν.
Η Ελλάδα έχει ήδη “θόλο” πριν την “Ασπίδα του Αχιλλέα”